Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Giám đốc ĐHQGHN Bùi Thế Duy là thành viên đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam trong chuyến công tác lần này.
Trong khuôn khổ chuyến thăm, ĐHQGHN phối hợp với Đại học Thanh Hoa tổ chức Diễn đàn Việt Nam – Trung Quốc về Hợp tác giáo dục đại học và Khoa học đổi mới sáng tạo. Đặc biệt, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự và phát biểu tại Diễn đàn, nhấn mạnh ý nghĩa chiến lược của việc thúc đẩy hợp tác giáo dục và khoa học công nghệ giữa hai nước.
Diễn đàn là hoạt động nổi bật, diễn ra trong bối cảnh chuyến thăm cấp Nhà nước có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, qua đó tiếp tục khẳng định quyết tâm chính trị của lãnh đạo cấp cao hai Đảng, hai Nhà nước trong việc làm sâu sắc hơn nữa quan hệ Đối tác hợp tác chiến lược toàn diện Việt Nam – Trung Quốc.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu chính sách tại Đại học Thanh Hoa. (Ảnh: Thống Nhất/TTXVN)
Thúc đẩy hợp tác thực chất trong giáo dục và đổi mới sáng tạo
Đại học Thanh Hoa là một trong những cơ sở giáo dục, nghiên cứu, đổi mới sáng tạo hàng đầu của Trung Quốc và thế giới, một trung tâm tri thức có ảnh hưởng sâu rộng ở châu Á và trên toàn cầu, nhất là trong các lĩnh vực khoa học, kỹ thuật, công nghệ số và trí tuệ nhân tạo.
Phát biểu khai mạc diễn đàn, đồng chí Khưu Dũng, Bí thư Đảng ủy Đại học Thanh Hoa bày tỏ vui mừng được đón Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đến thăm trường, dự Diễn đàn Hợp tác giáo dục đại học, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo Việt Nam-Trung Quốc.
Đồng chí cho biết, hợp tác giữa các cơ sở giáo dục, nghiên cứu của Việt Nam với Đại học Thanh Hoa có những bước phát triển rất tích cực. Nhiều trường đại học của Việt Nam như Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Đại học Kinh tế quốc dân đã thúc đẩy ký kết, mở rộng hợp tác với Đại học Thanh Hoa.
Hiện nay, lãnh đạo hai nước đều nhấn mạnh phát triển khoa học, công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao là các lĩnh vực ưu tiên, định hướng cho việc mở rộng hợp tác giữa hai nước trong thời gian tới. Các đại học của hai bên hợp tác cũng góp phần thúc đẩy giao lưu nhân dân, tăng cường sự hiểu biết, gắn bó giữa hai nước láng giềng Việt Nam-Trung Quốc.
Phát biểu tại đây, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định, điều làm nên giá trị đặc biệt của Thanh Hoa chính là tinh thần theo đuổi sự xuất sắc, tinh thần kỷ luật, tư duy hệ thống và khát vọng đóng góp cho xã hội. Không chỉ nổi bật bởi chất lượng đào tạo và nghiên cứu, Thanh Hoa còn là nơi hội tụ những tư duy lớn, nơi các ý tưởng có khả năng định hình chính sách, công nghệ và tương lai phát triển của nhân loại.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu chính sách tại Đại học Thanh Hoa. (Ảnh: Thống Nhất/TTXVN)
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, Đảng, Nhà nước Việt Nam luôn coi phát triển quan hệ với Trung Quốc là yêu cầu khách quan, lựa chọn chiến lược và ưu tiên hàng đầu trong tổng thể đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, tự cường, đa phương hóa, đa dạng hóa của Việt Nam.
Cho biết Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới với hai mục tiêu 100 năm có ý nghĩa chiến lược, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định, Việt Nam xác định rất rõ, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số không chỉ là công cụ hỗ trợ phát triển, mà phải trở thành động lực chính của phát triển. Đây là đột phá quan trọng hàng đầu, là xung lực mới để đưa đất nước phát triển mạnh mẽ trong kỷ nguyên mới.
Với tư duy phát triển mới đó, Việt Nam đặc biệt coi trọng giáo dục, đào tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; coi trọng việc đưa một thế hệ trẻ mới ra bên ngoài để học tập, nghiên cứu, tiếp cận các trung tâm tri thức và công nghệ hàng đầu của thế giới.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị từ diễn đàn có ý nghĩa này, hai nước dành sự quan tâm nhiều hơn nữa cho giao lưu nhân dân, giao lưu thanh niên, giao lưu học giả, giao lưu văn hóa, giáo dục và du lịch; để mỗi người dân hai nước, mỗi người trẻ của hai nước đều thấy mình có trách nhiệm gìn giữ và làm giàu thêm tình hữu nghị Việt Nam-Trung Quốc.
Hai nước cần tạo bước chuyển mạnh hơn trong hợp tác thực chất, lấy kết nối chiến lược làm trọng tâm, lấy hiệu quả cụ thể làm thước đo, lấy lợi ích của nhân dân làm mục tiêu; đưa khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành điểm sáng mới, trụ cột mới của quan hệ Việt Nam-Trung Quốc trong giai đoạn tới. Giáo dục-đào tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao phải là lĩnh vực ưu tiên của ưu tiên.
Khẳng định đầu tư cho con người, đầu tư cho giáo dục, đầu tư cho các nhà khoa học trẻ chính là khoản đầu tư chiến lược nhất cho tương lai quan hệ hai nước, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm bày tỏ mong muốn, Đại học Thanh Hoa tiếp tục mở rộng hợp tác với các trường đại học, viện nghiên cứu của Việt Nam; tăng cường trao đổi sinh viên, trao đổi học giả, liên kết đào tạo, hợp tác nghiên cứu, xây dựng các chương trình đồng hướng dẫn, các nhóm nghiên cứu chung, các phòng thí nghiệm chung trong những lĩnh vực then chốt.
Phát biểu tại diễn đàn, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh, trong bối cảnh thế giới đang chuyển dịch nhanh chóng sang nền kinh tế tri thức và kỷ nguyên số, giáo dục đại học không chỉ là nơi đào tạo nguồn nhân lực, mà đã trở thành hạ tầng chiến lược của quốc gia, là nơi tạo ra tri thức, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và trực tiếp đóng góp vào năng lực cạnh tranh quốc gia. Ông cho rằng, các xu thế như trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số, công nghệ bán dẫn, kinh tế xanh và phát triển bền vững đang làm thay đổi sâu sắc cấu trúc kinh tế - xã hội toàn cầu, đòi hỏi hợp tác quốc tế trong giáo dục trở thành yêu cầu tất yếu.
Các đại biểu tham dự buổi phát biểu chính sách của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Đại học Thanh Hoa. (Ảnh: Thống Nhất/TTXVN)
Từ đó, Bộ trưởng đề xuất nhiều định hướng hợp tác quan trọng như: phát triển trung tâm nghiên cứu chung, thúc đẩy chuyển giao công nghệ hai chiều, xây dựng chương trình đào tạo gắn với doanh nghiệp, phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp sinh viên, quốc tế hóa giáo dục và đẩy mạnh chuyển đổi số trong giáo dục.
Phát biểu tại Diễn đàn, Giám đốc ĐHQGHN Bùi Thế Duy bày tỏ, trong bối cảnh quan hệ Việt Nam - Trung Quốc ngày càng phát triển ổn định và đi vào chiều sâu, giáo dục đại học không chỉ là lĩnh vực hợp tác giàu tiềm năng, mà còn là nơi trực tiếp hiện thực hóa các định hướng phát triển thông qua con người, tri thức, công nghệ và các mô hình hợp tác cụ thể. Vì vậy, từ góc độ các trường đại học, vấn đề đặt ra hiện nay không chỉ là mở rộng hợp tác, mà quan trọng hơn là cùng nhau kiến tạo những mô hình hợp tác mới, thực chất và có giá trị lâu dài cho cả hai bên.
Theo Giám đốc Bùi Thế Duy, các trường đại học đang chuyển mình mạnh mẽ, từ nơi truyền thụ tri thức sang nơi tạo ra năng lực phát triển. Trong đó, một định hướng quan trọng là phát triển mô hình đại học đào tạo tinh hoa, gắn chặt đào tạo với nghiên cứu, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Các đại học trọng điểm quốc gia của Việt Nam, trong đó có ĐHQGHN, đang có trách nhiệm đi đầu trong việc hình thành và định hình mô hình này, qua đó góp phần thiết lập các chuẩn mực phát triển mới cho toàn hệ thống.
Giám đốc ĐHQGHN Bùi Thế Duy phát biểu tại Diễn đàn
Để hiện thực hóa định hướng đó, Giám đốc Bùi Thế Duy tin rằng việc xây dựng các không gian đổi mới sáng tạo mở, đặc biệt trong các đô thị đại học tích hợp, sẽ giúp kết nối hiệu quả giữa đào tạo, nghiên cứu và doanh nghiệp, rút ngắn khoảng cách từ phòng thí nghiệm tới thị trường.
Từ góc độ hợp tác, Giám đốc ĐHQGHN đề xuất các hướng đi cụ thể như: phát triển chương trình đào tạo và nghiên cứu chung dài hạn; công nhận tín chỉ lẫn nhau; xây dựng phòng thí nghiệm và trung tâm nghiên cứu chung; tăng cường gắn kết đại học – doanh nghiệp nhằm tạo ra sản phẩm và giá trị thực tiễn.
Trong khuôn khổ chuyến thăm, 17 cơ sở giáo dục đại học Việt Nam và 19 cơ sở giáo dục đại học Trung Quốc đã ký tổng cộng 35 văn kiện hợp tác và biên bản ghi nhớ, bao gồm nhiều lĩnh vực như đào tạo nhân lực, hợp tác nghiên cứu khoa học, trao đổi giảng viên và sinh viên…, đánh dấu sự phát triển lên một tầm cao mới trong hợp tác giáo dục đại học giữa Việt Nam và Trung Quốc. Đáng chú ý, ĐHQGHN đã ký 4 thỏa thuận hợp tác với các đối tác Trung Quốc, bao gồm Đại học Thanh Hoa, Đại học Phúc Đán, Học viện Ngoại giao và Đại học Quảng Tây, góp phần đưa hợp tác giáo dục đại học giữa hai nước lên tầm cao mới.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và đại biểu hai nước chụp ảnh chung. (Ảnh: Thống Nhất/TTXVN)
ĐHQGHN góp phần nâng tầm hợp tác khoa học, giáo dục Việt Nam và Trung Quốc
Việt Nam và Trung Quốc không ngừng tăng cường quan hệ Đối tác hợp tác chiến lược toàn diện, trong đó lĩnh vực giáo dục - đào tạo đã và đang trở thành một trụ cột quan trọng, đóng vai trò then chốt trong thúc đẩy hiểu biết lẫn nhau và phát triển bền vững. Trong bối cảnh ấy, ĐHQGHN nổi bật như một trung tâm học thuật nòng cốt, đóng vai trò tiên phong trong kết nối học thuật, kiến tạo hợp tác và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao giữa hai quốc gia.
Năm 2025 kỷ niệm 75 năm quan hệ hữu nghị Việt Nam - Trung Quốc, được Tổng Bí thư hai nước thống nhất là Năm Hữu nghị Nhân văn Việt Nam - Trung Quốc. ĐHQGHN được lãnh đạo Đảng và Nhà nước Việt Nam giao nhiệm vụ thực hiện vai trò dẫn dắt trong hệ thống giáo dục quốc dân thông qua đào tạo, bồi dưỡng nhân tài và nghiên cứu chất lượng cao. Lãnh đạo ĐHQGHN luôn coi trọng mối quan hệ với các đối tác Trung Quốc và tin rằng, mối quan hệ này sẽ góp phần quan trọng để ĐHQGHN đạt được các mục tiêu phát triển bền vững. Trong thời gian qua, ĐHQGHN đã ký kết hợp tác với hàng chục cơ sở giáo dục hàng đầu Trung Quốc như: ĐH Thanh Hoa, ĐH Bắc Kinh, ĐH Nam Kinh, ĐH Hạ Môn, ĐH Ma Cao… trong đào tạo, nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ, trao đổi cán bộ và sinh viên. Những kết nối hợp tác này không chỉ đặt nền móng cho những sáng kiến chung giữa hai bên mà còn góp phần vào việc đưa hợp tác giáo dục - đào tạo không ngừng đi vào chiều sâu, tương xứng với tổng thể quan hệ hai nước trong giai đoạn hiện nay.
Hiện nay, số lượng sinh viên Trung Quốc đang theo học tại các đơn vị trong ĐHQGHN là gần 600 sinh viên, trong đó tập trung nhiều tại Trường ĐH Khoa học Xã hội và Nhân văn (gần 400 sinh viên), Trường Khoa học liên ngành và Nghệ thuật (100 sinh viên) và Trường ĐH Ngoại ngữ (gần 70 sinh viên). Hình thức học tập chính là đào tạo ngắn hạn (chiếm gần 50%), đào tạo chính quy, lấy bằng của ĐHQGHN là gần 100 sinh viên, phần còn lại là tham gia các chương trình giao lưu văn hóa và thực tập nghiên cứu sinh.
Các hoạt động hợp tác trao đổi giảng viên, cán bộ với các trường đại học Trung Quốc cũng được triển khai hiệu quả, trong năm qua, có hơn 100 lượt cán bộ, giảng viên Trung Quốc đã tới ĐHQGHN tham gia hoạt động giảng dạy và nâng cao năng lực chuyên môn, cũng như tham dự các hội nghị, hội thảo quốc tế và trao đổi học thuật.
Các đơn vị có thế mạnh về đào tạo ngôn ngữ và văn hóa Trung quốc tại ĐHQGHN như Trường ĐH Ngoại ngữ, Trường ĐH Khoa học Xã hội và Nhân văn đã tích cực tổ chức và tham gia các kỳ thi đánh giá năng lực tiếng Trung Quốc (HSK), cũng như tiếp nhận các cán bộ giảng viên Trung Quốc được phái cử tới hỗ trợ công tác giảng dạy tiếng Trung. ĐHQGHN cũng là một trong những cơ sở giáo dục đại học, bên cạnh các chương trình đào tạo bậc đại học và sau đại học, còn có 2 trường phổ thông có đào tạo tiếng Trung Quốc đó là Trường THPT Chuyên Ngoại ngữ và Trường THCS Ngoại ngữ. Trường THPT Chuyên Ngoại ngữ có hệ đào tạo chuyên tiếng Trung.
Trong nhiều cuộc tiếp xúc cấp cao giữa Lãnh đạo Đảng, Nhà nước Việt Nam và Trung Quốc, hợp tác giáo dục và giao lưu nhân dân luôn được xác định là một trong những trụ cột quan trọng của quan hệ song phương. ĐHQGHN là đơn vị tiên phong hiện thực hóa chủ trương này thông qua hàng loạt hoạt động thiết thực với các đối tác Trung Quốc. Đáng chú ý, ĐHQGHN luôn nhận được sự quan tâm, ủng hộ và kỳ vọng của lãnh đạo Đảng và Nhà nước Việt Nam vào những kết quả hợp tác và sáng kiến chung với các cơ sở giáo dục đại học hàng đầu Trung Quốc.
Đoàn công tác của ĐHQGHN tại Diễn đàn
ĐHQGHN và Thanh Hoa thiết lập mối quan hệ từ năm 2006. Tháng 8 năm 2024, hai đại học đã ký biên bản ghi nhớ hợp tác trong nghiên cứu, trao đổi giảng viên và nghiên cứu viên, sinh viên, phối hợp tổ chức các hội thảo, hội nghị học thuật, trao đổi tài liệu trong giáo dục, nghiên cứu, xuất bản và thông tin học thuật. Ngày 02/03/2025, dưới sự chứng kiến của Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính, ĐHQGHN và ĐH Thanh Hoa đã ký kết và trao văn bản thỏa thuận hợp tác về trao đổi sinh viên.
Tiếp đó, nhân chuyến thăm cấp Nhà nước đến Việt Nam của Tổng bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình từ ngày 14 - 15/4/2025, ĐHQGHN và ĐH Thanh Hoa đã ký kết biên bản ghi nhớ về việc sáng lập “Mạng lưới Đại học Việt Nam - Trung Quốc” và bản ghi nhớ thể hiện cam kết tăng cường hợp tác trong lĩnh vực Giáo dục kỹ thuật số, cùng giải quyết các cơ hội và thách thức do Trí tuệ nhân tạo (AI) và giáo dục trực tuyến mang lại.
Ngày 2/12/2025, tại Đại học Quốc gia Mexico (UNAM), ĐHQGHN đã chính thức được giới thiệu là thành viên mới của Liên minh MOOC và Đào tạo trực tuyến toàn cầu (GMA) trong Phiên họp thường niên của Ban Điều hành GMA.
Trong suốt thời gian qua, ĐHQGHN đã chủ động xây dựng chiến lược hợp tác với Trung Quốc theo hướng thực chất, hiệu quả, gắn kết với yêu cầu phát triển đất nước và nhu cầu hội nhập của hệ thống giáo dục đại học Việt Nam. Các kết quả hợp tác không chỉ tạo thêm nguồn lực, cơ hội phát triển cho sinh viên, giảng viên, mà còn đóng góp vào việc nâng cao năng lực nghiên cứu và ảnh hưởng học thuật của Việt Nam trên bản đồ giáo dục châu Á.
Với vai trò là một trong những đại học hàng đầu Việt Nam, ĐHQGHN không chỉ là cầu nối học thuật quan trọng giữa hai quốc gia mà còn là lực lượng tiên phong thúc đẩy hợp tác giáo dục Việt Nam - Trung Quốc phát triển thực chất, toàn diện và bền vững trong kỷ nguyên hội nhập và chuyển đổi số.
Nguồn: VNU Media
